ویژه های شهروند(٨٦)- فرهنگی
آشنايي با شخصيت هاي كلان افغانستان
ملاشاه بدخشي؛
مراد شهزادگان و شهدختان
"تتبع و نگارش: ف. فاضل"

ملاشاه بدخشي ملقب به لسان الله كه نام اصلي اش شاه محمد بود، مرشد حضرت ميامير لاهوري او را محمد شاه مي خواند، اما مريدان و ارادتمندانش او را «ملاشاه بدخشي» مي خوانند. او در سال 995 قمري در روستاي «ارگ شاه» كه امروز «ارگسا» خوانده مي شود و در دامنه كوه «نشريان» و ميان قريه هاي «گزان» «يابشاف» و بند «مغ پالي» ولسوالي چاه آب موقعيت دارد، تولد يافت.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- طنز
"خطبه های مولوی مایکل"
در سردترین فصل سال هشتاد و شش از حنجره چاپخانه بیرون آمد!
علاقه مندان میتوانند این کتاب طنز را از کتابفروشی های کابل بدست آورند.
قبل از فراموش کردن باید گفت؛ این مجموعه دومین اثر طنزی نجیب الله دهزاد
است.
جهت ریش بوسی جناب "مولوی" لطفاْ پایین تر تشریف ببرید.

ویژه های شهروند(٨٦)
در هر فلکـــی مردمکی می بینم
هــــرمردمکی را فلکی می بینم
ای احــو ل اگر یکی دو میینی تو
برعکس تومن دو را یکی می بینم
مولوی
قبل از آنکه به نکات اصلی مقاله خود بپردازم یک نکته را می خواهم خدمت خوانندگان محترم بخصوص قشر جوان کشور خاطر نشان کنم که تصمیمی عجولانه که هفته گذشته در ارتبا ط واژه های ناب فارسی دری ( دانشگاه ، دانشکده ودانشجو ) از طرف وزیر محترم اطلاعات و فرهنگ دولت اسلامی افغانستان اتخاذ شد و در این ارتباط چند نفرروزنامه نگاراز وظایفشان سبکدوش گردیدند ، هیچ ربطی به اقوام ومیلیت های ساکن کشورندارد وهموطنان پشتون وغیرپشتون ما هیچگاه در همچو قضایا دخیل نبوده ومقصیرنمی باشند . در پشت پرده دست های تبهکار حلقات شیونیستی داخلی و باند های مافیایی مزدور وابسته به کشورهمسایه پاکستان قرار دارد که به بهانه های مختلف نفاق ملی را دامن زده و در صدد تجزیه افغانستان می باشند. بناً با قضایا باید کاملاً برخورد واقعبینانه ومنطقی داشته باشیم و اشتبا هی از ما سر نزند که حرکا ت نا سنجیده وبرخوردهای مشابه به همچو مسایل سبب آن گردد که ما خود هم غیرمستقیم در خدمت دشمنان وطن قرار گیریم .
واز آن عده جوانا ن که گاه گاهی در نوشتار و گفتار خویش به آدرس اقوام و میلیت های کشورعزیزما افغانستان آگاهانه وغیر آگاهانه از کلمات رکیک ونا میمون استفاده می برند. احترامانه خواهشمندم تا از تکرارهمچو سخنا ن جداً اجتنا ب ورزند. تشکر
ضیای بهاری18. 02. 2008
دری و تاجیکی لهجه های شیرین زبا ن فارسی است
«مسلمانان مسلمانان زبان پارسی گویم» «که نبود شرط درجمعی شکرخوردن به تنهایی»
از سه دهه به این سو کشور عزیز ما افغانستان در اثر مداخلات بیگانگان وخیا نت وجنا یت عده ای از رهبران درآتش جنگ خانما نسوز می سوزد.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- طنز
به آدرس:
عقب پارک زرنگالری !
نجیب الله دهزاد
السلام عليکم يا اميرالکلتور،
بدین وسیله، مراتب معذرت عمیق خویش را ازعمل غیرفرهنگی بصیربابی، که باعث نفاق افگنی بین ملیت های با هم برادر افغانستان گردید، ابراز میدارم. همچنان از سازمان ملل متحد جداً تقاضا مینمایم بمنظور مصونیت معاشی تعدادی از شهروندان افغانستان، و بخاطر فرونشستن باد بطن حســــــادت حضرت عالی، علاوه بر نامگــــــذاری سال ۲۰۰۸ به اســـــم "مولانا کریم الدین خرم"، قطعه های شعر "اعضای بنی آدم" سعدی را هم از سر دروازه این وزارت- ببخشید- این سازمان بردارند!
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦) - فرهنگی
محمد کاظم کاظمی
22.02.08
فارسی افغانستان و
چالشی تازه
زبان فارسی افغانستان گویا باز با چالشهایی روبهروست. اقدامهای اخیر وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان در تغییر نام «نگارستان ملّی» به «گالری ملّی» و مهمتر از آن، برخورد با دستاندرکاران رادیو و تلویزیون بلخ به خاطر کاربرد کلمات «دانشگاه»، «دانشکده» و «دانشجو»، مسلماً خالی از معنی نیست و هیچ معلوم نیست که این جریان، به همین جای خاتمه یابد. این قضیه، از دو جهت قابل بحث است، یکی از نظر سیاسی و حکومتی و مطابقت آن با قوانین و مقررات کشور و دیگر از نظر زبانی، یعنی این که ببینیم این اقدامها و امثال آنها، تا چه اندازه دارای پشتوانة نظری و علمی است. ما در این نوشته به این جنبه از بحث میپردازیم و به جوانب سیاسی آن کمتر پهلو میگیریم. به گمان من کانون بحث در این مسئله سه موضوع مهم است.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
تظاهرات در شهر فیض آباد
بر علیه وزیر اطلاعات وفرهنگ
تظاهرات مسالمت آمیزی برای بر کناری وزیر اطلاعات و فرهنگ افغانستان عبدالکریم خرم امروز چهار شنبه مورخ اول حوت سال روان در شهر فیض آباد دایر گردید که همین اکنون نیز ادامه دارد.
این تظاهرات که بخاطر فارسی ستیزی وزیر فرهنگ راه اندازی گردیده است، ابتدا با گردهمایی جمعی از فرهنگیان و جوانان و بزرگان ولایت بدخشان در مساجد شهر فیض آباد شروع شده و سپس مظاهره کننده گان به صورت مسالمت آمیز به جاده های شهر آمده و اعتراض و خشم خویش علیه این اقدامات فرهنگ ستیزانه وزیر فرهنک را ابراز داشتند.
این تظاهرات تحت نظارت شدید نیروی های امنیتی و پولیس صورت گرفته و تدابیر جدی برای جلوگیری از به خشونت گرائیدن آن از طرف نیروی های دولتی روی دست گرفته شده است.
وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان، هفته گذشته اعلام کرد که یک گزارشگر و دو کارمند ارشد تلویزیون دولتی این کشور را، به دلیل استفاده از واژه های "خلاف اصول فرهنگی و اسلامی" مجازات کرده است.
بصیر بابی گزارشگر تلویزیون ملی افغانستان در ولایت بلخ، متهم شده است که با کاربرد واژه های فارسی دانشگاه، دانشکده و دانشجو در گزارش هایش، از ماده شانزدهم قانون اساسی که می گوید "اصطلاحات ملی باید حفظ شود"، تخطی کرده است.
عبدالمعروف ضیایی گزارشگر سیمای شهروند در فیض آباد
ویژه های شهروند(٨٦)
هشدار! به بدخواهان زبان پارسی !
روش فرهنگی دولت دشمنی آشکاردربرابرفرهنگ پویای پارسی است
آ. آبادی
اگر بـکام تو دنیا ی پـرهنر نـرود
زبام بخت بدت دود مختصر نرود
براندازی زبان پارسی اندیشه ی مرگ آمیزی است که در بیشترازهزار سال پسین چندین تبار وتیره ی ناروادار را بیمار نموده و یااز ریشه خشکانده است. آنانیکه دردماغ گند وبند ایشان موی برامده است، دچار توهم و گمراهی، کودنی و نادانی، پستی و هرزگی و کینه توزی شده اند آگاه باشندکه، کم رنگ ساختن و بی زورنمودن زبان ورجاوند پارسی در توان و بیان ایشان نیست.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
آثارالحق حکیمی
جناب وزیر خرم اشتباه می کنی، در مکانی که قرار داری، وزارت فرهنگ کشور است نه دوکان قصابی لا لا آغا(؟!)
دو روز پیش، خبر برکناری خبرنگار تلویزیون ملی در ولایت بلخ"بصیر بابی" و جریمه ی نقدی مسئوول تلویزیون محلی در آن ولایت، به نشر رسید. جرم آقای "بابی" کار برد واژه ی فارسی دری "دانشگاه"، اعلام شد و نیز از مسئوول تلویزیون سانسور نکردن این واژه.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- طنز
حامله ها نخوانند!
نجیب الله دهزاد
درخبر داشتیم بصیربابی به علت جویدن واژه های فارسی با دندان مادری اش، از وظیفه برکنار، و سوابق بیست سالۀ کاری اش بر باد رفت!
این خبر زبانی، مثل یک چیزی - چه بگویم – خوب، فرض کنید مثل گاز گالری، در محافل ادبی و مطبوعاتی پیچید، و حتی در مواردی منجر به خفگی و بندش گلوی دیگرزبانان ساکن افغانستان گشت.
دلیل برطرفی ژورنالیست گنه – جو هم معلوم بود؛ استعمال سه دال، یعنی "کلمات ضد فرهنگی و ضد اسلامی!"
چند ساعت بعد از نشر این خبر، یکباره رنگ تمام صفحات انترنیت، و نشریات چاپی مربوط افغانها به سیاهی مبدل گشت. کاش تنها این رنگ سیاه میبود که صورتگیر رسانه ها شده بود. اهالی فرهنگ با مشاهده صفحات اول مطبوعات به یک نوع دل بدی نیز مبتلا گردیدند، و هر لحظه ممکن بود ارزش های باستانی مغز شان را ناخودآگاه قی کنند! این هم، به نظرم، مشکل چندان جدی نیست که از نشر خبر فوق، که گویا وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان تصمیم به بریدن نصف زبان کشور دارد، بوجود آمده بود. از آقای بابی نخواسته ام، برای این دو مشکل:
اول - سیاه شدن صفحات رسانه ها؛ و دوم- دل بدی اهـــالی فرهنگ، از ملت معذرت بخواهند.
جناب آقای مادر زبان، اگر صدای مرا می شنوید، لطفاً از مادران بارداری که به انترنیت دسترسی دارند یا فشار روزنامه خوانی شان بالاست، پوزش بخواهید. این دیگر انصاف نیست بخاطر یک "تو"ی که این دنیای بزرگ را "دانشگاه"کوچک تصور میکنی، صورت نوزادان نسل رحمن بابا، و فردوسی بابا قیراندود بار بیاید و فردا در مجامع علمی این دانشپوهان با رنگ شب، و قوارۀ فرهنگ- ترسان ظاهر شوند.
اگر معذرت نخواهی، جناب بابی، این سه مشکل تا الف انتخابات وجود خواهد داشت. رسانه ها عاقبت نه اندیش اند، تصمیم شان اینست؛ ازصفحۀ اول مطبوعات عکس وزیر فرهنگ را پس نکنند!
کابل- دلو ۱۳۸۶
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
نقد و بررسی احزاب سیاسی افغانستان
تقوی جارالله
احزاب سیاسی در همهء جوامع و مخصوصاً جوامعی که دارای نظام سیاسی مبتنی بر ارزشهای دموکراسی باشد ، نقش بسیار عمده و سازندهء را در سیاست گذاری دولت ها و رشد جامعه ایفأ مینمایند . بدین خاطر است که نقش احزاب سیاسی را در جوامع دموکراتیک به نقش و نسبت تیل به موتر و یا موتور در قطار تشبیه کرده اند ، یعنی موتر بدون تیل هیچگاهی قادر به جلو رفتن نیست . بناً در جامعهء که احزاب مقتدر ملی و دارای جایگاه و پایگاه وسیع اجتماعی وجود نداشته باشد در آن جامعه اصلاً تحرک و پویائی اجتماعی و به تبع آن رقابت های سالم و انکشاف دهندهء عقلانیت سیاسی وجود ندارد . قانون اساسی افغانستان در مادهء (35) خویش ، اساس سیستم سیاسی افغانستان را مبتنی بر دموکراسی و تعدد احزاب سیاسی دانسته است .
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
سید جمال الدین الحسینی الافغانی
بیدارگرعصر
نخستین کتاب پژوهشی
در احوال و آثار، شناسنامه و افکار سیدجمال الدین افغانی
روشنفکر بزرگ قرن 19 میلادی
نخستین اثر پژوهشی در احوال و آثار، روزگار و ا فکار و شناختنامه ی پر آوازه ترین روشنفکر قرن 19 میلادی پایه گذار نهضت جهانی اسلام ( سید جمال الدین افغانی ) از چاپ بیرون آمد. این اثر که در حجم 322 صفحه ترتیب یافته است، حاصل کار و کوشش چندین ماهه ی یکی از نویسندگان آگاه به مسایل دینی وتاریخ نهضت روشنفکری حوزه اندیشه های ملی و اسلامی جامعه ی ماست. نویسنده این کتاب همانگونه که در مشخصات کتاب آمده است، جناب آقای فضل الرحمن فاضل جنرال قونسل افغانستان در بن میباشد.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
خشونت خاموش
بحثی در سرگذشت زنان
خط سوم
محور جنبش اصلاحات
موج سوم
و جبهه اعتدال در افغانستان
21 نوامبر 2007 کشورهالند
سخنرانی خانم کوفی معاون پارلمان در مـجمع روشنفکران افغانستان در مرکز اروپا
روز هفدهم نوامبر 2007 میلادی برابر بود با برگزاری نشست مشترک پارلمان اروپایی با اشتراک شماری از مقامات دولتی و نمایندگان مردم در پارلمان افغانستان که، براساس دعوت پارلمان اروپایی به کشور بلجیم آمده بودند. دراین نشست آقای عبدالکریم خلیلی معاون رییس جمهور، خانم فوزیه کوفی نماینده و معاون پارلمان، آقای فیض الله ذکی وکیل درپارلمان و اقای دکتر ظاهر طنین نماینده افغانستان در ملل متحد اشتراک نموده بودند.
ادامۀ مطلب
اندوهنامه
بیاد زنده یاد صوفی عبدالرشید بهارستانی ( سرار )
تهیه ازآبادی بیاری مهندس ضیا بهاری
اندوهنامه
به مناسبت درگذشت صوفی عبدالرشید سرار
یکی ازپایه گذاران جنبش ضیاییان در بدخشان
20 میزان ( مهرماه ) 1386 خورشیدی
برابربا 12 اکتـــوبر 2007 میلادی
بسم تعالی
مانی که چه؟ در جهان سرگردانی وین عمر دوباره سرمکن گردانی
سرکن همه خاطرات خود اما لیک آزار چه میکشی! چه بر گردانی
دیروز ( پنجشنبه ) روز پایانی رمضان، روز آخرین نفسهای بازمانده در رمق واپسین زنده یاد صوفی عبدالرشید، شاعر، فرهنگدوست، دانا و یکی ازآگاهان نسل یادگاردوران درگذشتگان بدخشان زمین بود.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- دینی
درود بر پیامبران عالم
تاثیر پيامبر
(خاتم النبی)
در ادبيات فارسي
تاثير عميقي كه ظهور اسلام و وجود مبارك رسول اعظم بر ادبيات فارسي گذارد، براستي غير قابل انكار است. اين مقاله در پي آن است كه نگاهي اجمالي به اين تاثير شگرف داشته باشد.
ادبيات در اسلام
در طول تاريخ اسلام، فصاحت و بلاغت و توجه به جنبه هاي ادبي، جلوه اي خاص داشته است و بلا استثنا همه سخنوران، شاعران و نويسندگان كه اثر جاودانه اي خلق كرده اند، رعايت اصول ادبي را سرلوحه كار خود قرار داده اند.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- فرهنگی
سیمناربازشناسی
مخفی بدخشی
( 1255 - 1342 خ )
و محجوبه هروی
( 1285 - 1345 خ )
سیده مخفی خ 1330
سر سخن:
سرگذشت شعر، همان شرگذشت و در گذشت شاعران کهن و نوین است. در دامن فرهنگ پرورده ی پارسی، فهم تاریخ بیشتر از رگه های اندیشه و شعر پیدایی می یابد. تاریخ سرزمین ما نوعاً منظوم است، نظم تاریخ این این سرزمین خوانده میشود. اسطوره ی ما نظم است، افسانه ما نظم است، افسون نامه ی ما نیز نظم است. بدین گونه است که تاریخ این برگنامه ی نسلهای پیشین وپسین؛ یاد نامه ی کوتاهی از نیک وبد و بد نیک روزگار میتواند بود.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
متن کامل سخنرانی
ع.م.اسکندری
در محفل بزرگداشت از ششمين سال شهادت
قهرمان ملی احمدشاه مسعود
لندن- نهم سپتامبر سال 2007
جایگاه مسعود ( رح )
در جنبش مقاومت ملی و نقش او درتوازن سیاست
خارجی افغانستان
بنام پروردگار عالم وآدم
دوستان، مهمانان، دانشمندان، جوانان و هواداران اندیشه های بلند مقاومت در جنبش دادخواهانه و حق طلبانهء ملی افغانستان!
و در يک کلام دوستداران سرلشکر بزرگ مقاومت که امروز بخاطر بزرگداشت از ششمين سالروز ابديت او درين محفل با شکوه با اخلاص و ارادت گردهم آمده ايد.
سلام و درود به همهء شما عزيزان!
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- فرهنگی
پیشکش
به سیمنار مخفی شناسی
در افغانستان
پانزدهم سپتامبر 2007
بیژنپور آ.آبا د ی
بنام خداوند بخشنده مهربان
نخستین هدیه به تارگاه شهر وند، پایگاه سخن آفرینی بدخشانیان، در پایتخت افغانستان.
گرداننده ی مهربان شهروند! جنابعالی این پاره شعر را که در همین روزها برای میر دخت و بانوی شعر بدخشان در دوران مشروط خواهان دوم ( سیده مخفی یا بقول شاه اکبر آذر پنهان بانو !) سروده ام، بی زحمت بروی تارگاه شهروند پیاده بفرمایید، تا من از فراموشکده ی ذهن این تارگاه بدر آیم و یک بدخشان تبار دیگر از نسبت خویش بدور نماند.
جاریست
آنچه از یاد تو تا پای و جودم جاریست رقص هرواژه به دریا ی سرو دم جاریست
هردرختی که شود غارت پاییز من هم برگ وا خورده خشکم که فرودم جاریست
ناله ی آب که درجوی به ناخوش گذرد زیر هرشاخه بتو گفت و شنودم جاریست
هرچه بیش ازتو بمن میرسداندوه وستوه جـــــا ی آزار به سوی تـو درودم جاریست
چه هنر هاست درآن تو که گرمیکشی ام هست وبودم بتو در بـود ونبـودم جاریست
رهگذاران تو بسیار و بسی رهنگر اند رشک آتش زده بر جانم و دو دم جاریست
چـــرخ یغما گر اگر ازتــو مرا دور افکند تا هنــــوزم به نماد تــــو نمودم جاریست
پند پندارازانم نه خوش افتاد که گفت: کم زن اندیشه او، من که فزودم جاریست
نامه یی ازخرد آمد که زکویش بدر آی در هماندم که به جان رود ورودم جاریست
با خیال تو شود شام وشبم روز سپید کشتی خاطـره در پهنه ی رودم جاریست
لاژوردینه سخن گفتی ازان لعل بدخش تـا کنـون منظره ی چشم کبودم جاریست
نیلگون دشت هوا پرتو پندار من است ترک ویرانه کن آبادی! که بـودم جاریست
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
دکتورلعل زاد
لندن: سپتمبر2007
بمناسبت بزرگداشت ازششمین سالروزشهادت جانگدازاحمد شاه مسعود وکلیه شهیدان گلگون کفن میهن که روح شان شاد، خاطره شان گرامی وجنت فردوس جای شان باد.
مسعود؛ راهت ادامه دارد ...
سخن برسرابرمردیست درتاریخ سرزمین ما که حدود 30 سال ازعمرعزیزخویش را درمبارزه بر علیه استبداد داخلی، اشغال خارجی وتروریزم بین المللی وقف کرده و دراوج افتخاروعظمتی که شایسته اوست، 6 سال قبل ازامروز، جام شهادت مینوشد.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)-آموزشی
ضرورت ایجاد نصاب تعلیمی جدید برای تعلیمات عالی مسلکی
یما شیون
با نشستن کبوتر صلح بر پیکر نیمه جان کشور عزیز ما افغانستان مکاتب به روی دختران و پسران بازشد. زنان و دختران که محرومترین قشر جامعه را تشکیل می دهند در دوره سیاه گروه طالبان از نعمت آموزش و پرورش محروم بودند راهی مکاتب و دانشگاه ها شدند. تعلیم و تربیه که اساس و بنیاد جامعه را می سازد و یکی از اولویت های کاری دولت است مسئولین معارف تلاش نمودند تا نصاب تعلیمی مناسب را غرض فراگیری علم و دانش ، دانش آموزان تدوین نماید اما تا حال یک نصاب جدید که همخوانی با پیشرفت فن اوری روز داشته باشد و جوابگوی خواست قشر جوان باشد و مشکلات آنها را مرفوع سازد ارائه نشده است .
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
نیروهای ائتلاف و مشکلات مردم
یما شیون
از تاریخ 11 سپتمبر 2001 یعنی عملیات تروریستی شبکه القاعده به پنتاگون بدین سو توجه جهانیان به افغانستان جلب شد و به این بهانه ایالات متحده امریکا با خوابی که در سر می پرورانید وارد عمل شد و به خاطر سقوط رژیم طالبان و پایگاهای شبکه القاعده به افغانستان حمله نظامی نمود که در ابتدا این حملات با پرتاب موشک های کروز صورت میگرفت و بعدا از هوا طالبان مورد حمله بی 52 قرار گرفتند و مدت 22 روز این حملات هوایی ادامه یافت تا اینکه به همکاری جبهه متحد شمال به سرعت رژیم طالبان سقوط نمود و امید آزادی برای مردم دست داد.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦) - خبرعاجل
حمله انتحاری در فیض آباد
صبح امروز، پنجشنبه بیست و هشتم ماه سرطان، ساعت 8:45 شخصی خودش را مقابل دروازه قوماندانی امنیه بدخشان در میدان اصلی شهر فیض آباد، مرکز ولایت بدخشان انفجار داد. گزارش های اولیه حکایت از کشته شدن یک نفر، و زخم برداشتن تعداد دیگری به شمول یک زن دارند. گفته میشود محل توسط نیروهای پولیس مسدود گردیده و امکان دریافت اطلاعات دقیق برای فعلاً ناممکن است. به گفته خبرنگار سیمای شهروند، با وقوع این انفجار، ترس از بی امنیتی در ذهن مردم این منطقه، که یکی از امن ترین مناطق افغانستان بود، کم کم جای گرفته است.
این اولین حمله انتحاری در ولایت بدخشان است. قبلاً نیز چندین انفجار بوقوع پیوسته بود که اکثریت آن از راه دور کنترول میگردید. و آخرین مورد این گونه حملات مربوط به دو ماه قبل بود که طی آن فرمانده پولیس بدخشان زخمی گردید.
ویژه های شهروند(٨٦) - سیاسی
ضرورت تدویر کنفرانس بین المللی " بن دوم "
تقوی جارالله
حل بحران جاری افغانستان ایجاب برگزاری کنفرانس بین المللی جدیدی را از نوع کنفرانس " بن " مینماید . به اساس اطلاع برخی رسانه های خبری دولت ایتالیا میزبانی تدویر کنفرانس بین المللی ازین گونه را پذیرفته است اما مرجح آنست که این کنفرانس اولاً در داخل افغانستان که
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦) - سیاسی
معاهده صلح تاجیکان الگوی مناسب در حل تشنجات ملی
دکتر صاحبنظر مرادی
دهه اخیر ماه جون سال روان مصادفست به دهمین سالروز امضای معاهده صلح تاجیکان در جمهوری تاجیکستان. با توجه به اهمیت امضای این توافقنامه بین دولت تاجیکستان به سروری آقای امام علی رحمان و رئیس اتحاد اپوزیسیون مرحوم سید عبدالله نوری و پیامدهای مثبت و ارزنده آن جا دارد تا ازین برخورد و مسامحه سیاسی و مسولانه از سوی جوانب درگیر قضیه بحیث الگوی حل تشنجات یاد کرد و پیروی از همچو الگوی کارساز را در حل سایر منازعات منطقوی تاکید نمود.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦) - سیاسی
مقاله زیر در حدود ده سال پیش بتاریخ اول حوت 1376 مطابق 20 فبروری 1998 در روزنامه وزین هندوکش در شهر مسکو اقبال نشر یافته بود.
اینک به اثرتقاضای عده ای از دوستان به نشر مجدد آن اقدام نموده ، امیدوارم مورد دلچسپی خوانندگان محترم قرار گیرد . تشکر
دیپلوم انجنیر ضیا بهاری
تاریخ همچو پنجۀ نقــــاش چهره دست
تصویر صادقانه ای ازمــــا کشیدنیست
احتمال آغازیک جنگ جدید در آستانه قرن بیست ویکم
قرن بیست با وجود پیشرفت های ساینس و تکنالوژی در ساحات مختلف اقتصادی و اجتماعی ، سبب تلفات بزرگی مادی و معنوی گردید. عصری که ما در پایان آن زندگانی داریم ، علاوه از کشفیات واختراعا تش ،تمدن را که بشر در طول سده ها از یک نسل به نسل های بعدی کمایی کرده وافتخارات داشته ، به خطر نابودی و محو شدن رو به رو است.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند( ٨٦)- سیاسی
آقای داکتر « سپینتا»دموکرات بودن خویشرا نزد روشنفکران واعتبار روشنفکران رانزد مردم زیر سوال برده است
تقوی جارالله
آقای سپینتا یکی از برجسته ترین شخصیت های دانشگاهی افغانستان است که در دانشگاه های اروپا از شهرت و درجه و جایگاه ویژهء علمی برخورداراند. ایشان بر علاوهء داشتن درجهء دوکتورا در علوم سیاسی و کرسی استادی در دانشگاه "آخن " آلمان بچندین زبان ملی و بین المللی منجمله زبان فارسی , پشتو , انگلیسی , آلمانی, ترکی در حد تأ لیف و ترجمه آشنایی دارند . درعین حال ایشان از معروف ترین چهرهء نسل رو به انقراض روشنفکران جنبش چپ دموکراتیک نیز به شمار می روند
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- خبری
فرمانده پولیس بدخشان مجروح گردید
حدود نیم ساعت قبل(۸ صبح پنجشنبه 27 ثور) در اثر انفجار بم جاسازی شده در کنار جاده متصل به بیمارستان عمومی شهر فیض آباد، فرمانده پولیس این ولایت زخمی و یک تن از محافظین وی به قتل رسید. انجنیر عبدالاحمد فضل، گزارشگر سیمای شهروند، طی یک تماس تلفونی گفت؛ او خود فرمانده پولیس را با دستان و لباس های خون پر مشاهده نموده است که درحال قدم زدن در محل حادثه بود. وی گفت طبق اظهارات پولیس در این حادثه دو نفر جان باخته اند، ولی به احتمال قوی، این انفجار پرقوت، تلفات بیشتری را به همراه داشته باشد. گفتنی است، بمب موتر تعقیبی فرمانده پولیس را هدف قرار داده است. این چهارمین انفجاری است که در جاده بیمارستان عمومی فیض آباد رخ میدهد.
پاسوال آقا نور کینتوز، فرمانده پولیس بدخشان، حدود چهارماه قبل به این سمت گماشته شده بود.
ویژه های شهروند(٨٦)- خبری
قتل آمرجنایی ولسوالی راغستان بدخشان
شب گذشته در اثر یک حمله مسلحانه در ولسوالی راغستان ولایت بدخشان حاجی صلاح الدین آمر جنائی آن ولسوالی کشته و شش تن دیگر، به شمول پسر مقتول درین حادثه شدیدا جراحت برداشتند.
به گفته شاهدان عینی و مقامات محلی این حادثه شب گذشته در حالی به وقوع پیوست که قومندان مذکور با جمعی از افراد مسلح و مهمانان خود در مهانخانه حویلی خویش نشسته بودند که یک فرد مسلح به مهمانخانه داخل شده و به روی حاضران آتش گشود.
بنا بر گزارش واصله از ولسوالی مذکور قاتل توسط شاهدان محل شناسایی گردیده، ولی تا بحال در مورد دستگیری وی هیج گونه اقدامی از سوی مقامات محلی دولت صورت نگرفته است.
از شواهد چنین بر میآید حادثه متذکره انگیزه های سیاسی نداشته وصرف به اساس خصومت های شخصی و فامیلی به وقوع پیوسته است.
وی هنگام مرگ 32 سال داشت.
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
"ملت" را ملی اندیشان می سازند , نه قوم اندیشان !
تقوا جارالله
در سالهای اخیر پیرامون واژهء " ملت " و مقولهء " وحدت ملی " بحث های مبسوط علمی و بعضاً با گرایش ها و نگرش های تعصب آلود قومی و تباری در مطبوعات کشور بازتاب یافته و از مناظر گوناگون بدان پرداخته شده است . برخی ها بدین عقیده اند ، در کشوری که " ملت " به مفهوم واقعی آن وجود نداشته باشد ، سخن از " وحدت ملی " گفتن چه معنا دارد ؟
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند( ٨٦)- اجتماعی
پساکوهی، شاه بيت غزل شهامت
دگر زر رخشان رسد از خاک پساکوه
دگر دُر غلطان رسد از کوه ســـکاوند
دکتر صاحبنظر مرادی
سی سال پس از خاموشی قلب طپنده قربان محمد پساکوهی جره بازی که از قله های رفیع سرزمین اندیشه پرور بدخشان و تپه های سبز پساکوه (شهربزرگ) برخاست و در اوج شور و احساس وطنپرستی، مردم دوستی و آزادیخواهی عاشقانه جان باخت و به کاروان سرخ شهادت پیوست، میخواهم لحظه ای قلم را همچون ترجمان خاطر ملال خویش و یاران آن زنده یاد و سایر راست قامتان خفته در دیار خاموشان بگریانم.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند( ٨٦) - فرهنگی
بحر " ابدیت " مولانا در کوزهء " سال ٢٠٠٧" نمی گنجد
تقوی جارالله
به پیشنهاد دولت ترکیه و حمایت سازمان " یونسکو" ، مشفقان ارزشهای فناناپذیر انسانی و آنهائی که دغدغهء سیطرهء دائمی خیر را به شر ، روشنائی را به ظلمت ، فضایل را به رذایل ،هدایت را به ضلالت ، اهورا را به اهریمن و موسی را به فرعون در دل می پرورانند ، مجدانه تلاش دارند که سال 2007 میلادی را به نام سال مولانا جلال الدین محمد بلخی مسمی نمایند .
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- سیاسی
جبهه ملی در ميان بايد ها و شايدها
دکتر صاحبنظر مرادی
از اعلام موجوديت جبهه ملی تا کنون بحثها و کنکاشهای گسترده در ميانست. با توجه به نا همگونی ساختار، مواضع و گرايشات سياسی نيروهای تشکيل دهنده اين جبهه و افت و خيزهای ناشی از عملکردهای اشتباه آميز آنان در گذشته که گاهی در کنار هم و زمانی در مقابل هم ايستاده اند، ابراز واکنشها و نگرانيها از سوی موافقين و مخالفين جبهه ملی و دولت آقای کرزی با چسپ و برچسپهای آنان عليه يکديگر کاملاً طبيعی ميباشد.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
هفت و نیم ثور!
نجیب الله دهزاد
امید است پانزدهمین سال تجلیل نشدن ٧ ثور را بخاطر داشته باشید، و باز، آرزو دارم که ٩سال تجلیل از ٨ ثور نیز در خاطر تان مانده باشد. امسال، نه هفت، و نه هشت هیچ کدام مناسب تجلیل و تقبیح نبودند؛ زیرا که:
فرماندهان راست جبهه ملی فکر کردند بخاطر نرنجیدن قوماندانان طرف چپ، بهتر است در مراسم امسال شرکت فعال نداشته باشند، یا اگر هم میداشته باشند، به مایکروفون نزدیک نشوند، و اگر هم نزدیک میشوند زیاد مرگ و درد نگویند. حضور کم رنگ نیروهای جبهه در مراسم پانزدهمین سال گشت پیروزی جهاد مردم افغانستان، نشان میداد ایشان دارند اندک اندک از هشت ثور، و از ارزش های کیمیاوی آن بخاطر منافع فزیکی رهبران سیاسی خویش فاصله میگیرند.
از طرفی، کف زدن متواتر و بدون وقفه جلالت مآب حامد کرزی، و ابراز احساسات بیش ازحد رییس جمهوری در کنار سفرا- رهبرای دوست، چنین مینمود نعوذ بالله سال های بعد بودجه برگزاری این جشن به تصویب مجلس سنای امریکا برسد! به نمایش درآمدن تجهیزات عمدتاً امریکایی دراین روز پرافتخار ملی حقیقت دیگریست که قوماندانان جبهه ملی را برآن میدارد تا بیشتر ازین تمایلی به برگزاری جشن پیروزی مجاهدین در هشتم ثور نداشته باشند.
امسال بجز چند غول پیکر کهنه، ما شاهد هیچ چیز ثقیل یا خفیف روسی در محل رژه نظامی افغانستان نبودیم، به نظر میرسد با مرگ بانی دموکراسی در روسیه، یعنی مرحوم یلتسن، فاتحه ابزار نظامی این کشور در افغانستان نیز خوانده شده است! فرماندهان طرف چپ جبهه ملی به گمان غالب دیروز این جشن را از تلویزیون ملی با چشمان سرخ نظاره کرده اند، این درحالیست که طرف راست هم سالهاست که نمیتواند در جشن آزادی ملت اش، آزادانه بخندد!
بهرصورت، و بنابر احتمالات فوق، بنده، و بندی های دیگر، حدس میزنند تاریخ افغانستان سال آینده شاهد سه روز پی در پی خواهد بود:
مردم، مجاهدین، دولتی ها، و ایالات متحده امریکا هفتم ثور را تقبیح خواهند کرد
مردم، مجاهدین، دولتی ها، وایالات متحده امریکا هشتم ثور را برگزار خواهند کرد
مردم، مجاهدین، دولتی ها، و غیر امریکایی های جبهه متحد ملی اعداد هفت و هشت را فراموش، در عوض هفت و نیم ثور را گرامی خواهند داشت!
کابل- لیل هفت بر هشتم ثور1386
ویژه های شهروند(٨٦) - طنز
داکتر چرا شهید نمیشود؟!
نجیب الله دهزاد
دادفر اسپنتا، وزیر خارجه افغانستان، قبل از شهادت اجمل نقشبندی به دست خانه خالی ها( اتحادیه ژورنالستان سوگند داده تا یک ماه نام شان را نگیریم) در یک کنفرانس خبری گفته بود، دولت نباید اسیران را تبادله کند، او تأکید کرد اگر احیاناً خود او اختطاف شود، و اگر گردنش را هم بزنند، دولت او را معاوضه ننماید.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
دو ماتم، يک صبر
در پی آن بودم تا چیزی بنویسم و اندوه گرانبار خود را از شهادت اجمل نقشبندی که مظلومانه به دست طالبان به شهادت رسید، درج صفحه وبلاگ کنم. در تلاش آن بودم تا تصویر آن خبرنگار ایتالیایی را که هنگام فرود آمدن از زینه های هواپیما، خندان و پیروز می نمود، با تصویر سر بریده اجمل پیدا کرده، درج وبلاگ کنم.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)- طنز
نا وطندار!
وقتی تابوت خبرنگار شهید روی شانه اعضای خانواده مطبوعات حمل میگشت، گپ و گویی بین او و اعضای این خانواده رد وبدل شد:
اجمل نقشبندی: قلمم را بر زمین نگذارید. یاد تان نرود
خانواده مطبوعات: (هم آواز) اجمل جان، راحت باش، هیچ وقت ما نمی گذاریم قلمت زیر پا شود.
اجمل نقشبندی: نه، در جیب تان هم نگذارید آنجا محل مناسبی برای خشک نشدن رنگ نیست!
خانواده مطبوعات: مطمین باش، اجمل نازنین، این کار را هم نمیکنیم.
اجمل نقشبندی: قلمم را در محل امن بگذارید، جای که صدای تفنگ به گوش دیوار های آن نرسد.
خانواده مطبوعات: عزیزم، هر آرزوی که داری بگو برآورده میسازیم.
اجمل نقشبندی: قلمم را در آرشیف حقوق بشر نگهداری کنید.
خانواده مطبوعات: درست است، ولی زبان خون آلود ات را چه کنیم، خون که پیش از رنگ قلم خشک میشود؟
اجمل نقشبندی: پس عجله کنید، اول با خونم در جنوب غربی قره قل حامد کرزی بنویسید:
" ای ناوطندار"
کابل- بیستم حمل 1386
ویژه های شهروند(٨٦)- طنز
شعف الاخبار!
نجیب الله دهزاد
سفیر کشورمان در امارات متحده طی گفت و گوی تلفونی با تلویزیون طلوع مژده داده است که مقامات ابوظبی تصمیم گرفته اند تا ظرف دوسال آینده تمام جاده های کابل را به سویه دوبی بسازند!
من از خوشی شنیدن این خبر بخاطری سکته نکردم که میدانم این مقامات شیخ های صد فیصد خالص نیستند، مخلوطی از سیاست دنیا نیز در کله ی شریف شان وجود دارد. طبیعیست وقتی پای سیاست به جاده میرسد، نمیتواند که آدم از ترس فرسوده گی کفش هایش زنده نماند.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦) طنز
یک خارجی معادل پنج افغانی؟!
نجیب الله دهزاد
تعدادی معتقد هستند که یک نفر خارجی در مارکیت افغانستان - محلی که تمام تجاران بین المللی، از یوناما گرفته تا یونیکا مصروف فروش و خرید خون، خبرنگار، خمپاره، و غیره هستند - ارزش دالری دارد؛ ولی عده دیگری میگویند؛ نه، برای معاوضه یک نفر خارجی همین پنج افغانی کافیست!
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند (٨٦)
تجلیل از نوروز باستانی و سال جدید هجری شمسی در لندن
Ariana
بنام خداوند بخشاینده و مهربان
انجمن آریانا افغانستان که چندی قبل توسط عده از هموطنان با احساس و وطندوست در حومه کرایدون شهر لندن تآسیس شده و فعا لیت های این انجمن شامل مسایل اجتماعی و فرهنگی میباشد و برنامه های مختلف را روی دست دارد که در حال اجراست و خدا را شکر گذاریم که در قدم اول به ایجاد مکتبی نایل شدیم ودر حدود سی دانش آموزدر آن مصروف فراگیری دروس قرآن شریف، زبان مادری و آشنایی با تاریخ فرهنگ و عنعنات خویش هستند.
ادامۀ مطلب
ویژه های شهروند(٨٦)
(طرزی ، غبار، جاوید و حبیبی )
ف- فاضل
در مطبوعات افغانستان ،شاید قدیمترین منبعی که از سید جمال الدین افغانی درآن یادآوری شده است ، جریدهء سراج الاخبار به مدیریت شادروان محمود طرزی باشد .در سال 1916 میلادی در شمارهء سوم سال ششم آن جریده، مقاله ای را که سلطان محمد خان کابلی ، راجع به سید جمال الدین افغانی از مجله «الهلال» به فارسی ترجمه نموده ، به نشر رسیده است.
ادامۀ مطلب

